446 lat Uniwersytetu Wileńskiego. Nasz Patron był jego pierwszym rektorem

We wtorek 1 kwietnia na Uniwersytecie Wileńskim można było zobaczyć unikatowe eksponaty – jeden z dwóch zachowanych egzemplarzy „Katechizmu” Matynasa Mažvydasa oraz pelerynę i biret Piotra Skargi – pierwszego rektora uczelni, która w chwili założenia nosiła nazwę Akademia i Uniwersytet Wileński Towarzystwa Jezusowego. W tym roku wileński uniwersytet świętuje 446 rocznicę wydania aktu fundacyjnego przez króla Stefana Batorego.

Liczące sobie ponad cztery wieki artefakty po raz ostatni były wystawiane w 1936 roku, po czym zaginęły. Dopiero w 2024 roku zostały odnalezione i odrestaurowane. Okazało się, że przechowywane w Litewskim Narodowym Muzeum Sztuki peleryna oraz biret w Litewskim Muzeum Narodowym należały do pierwszego rektora wileńskiej uczelni wyższej.

Odnalezione symbole władzy rektora noszą wielką wartość historyczną, niestety, nadal nie są znane losy i miejsce przechowywania należącej do ks. Piotra Skargi togi rektorskiej z początków uczelni.

Dodatkowym walorem odnalezionych pamiątek uczelnianych jest fakt, że przypominają one o czasach, gdy wileńska uczelnia była niezwykle ważnym ogniwem w ogólnym systemie kultury i oświaty Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

Za datę założenia Uniwersytetu Wileńskiego uznaje się dzień 1 kwietnia 1579 roku, kiedy król Stefan Batory wydał akt erekcyjny i akt fundacyjny uniwersytetu. Na podstawie tych dwóch aktów 30 kwietnia 1579 roku kolegium zostało przekształcone w Akademię Wileńską. Ważną datą dla uczelni wileńskiej był także dzień 30 października 1579 roku, kiedy to papież Grzegorz XIII wydał bullę potwierdzającą akt erekcyjny. Przez długi czas uczelnia ta była jedynym ośrodkiem szkolnictwa wyższego na Litwie.

piotrskarga.pl

Na zdjęciu: Dzieło ks. Piotra Skargi pt. „Pro Sacratissima Evcharistia contra haeresim Zuinglianam” na wystawie w Uniwersytecie Wileńskim