Klauzula sumienia - lekarz ma prawo odmówić

Lekarz - katolik może odmówić wypisania środków antykoncepcyjnych. O prawach pracowników służby zdrowia związanych z klauzulą sumienia informuje portal rynekzdrowia.pl, cytując opinie Rzecznika Praw Pacjenta oraz prezesa Naczelnej Rady Lekarskiej.

Według Barbary Kozłowskiej, Rzecznika Praw Pacjenta (RPP), zgodnie z ustawą o zawodach lekarza i lekarza dentysty, lekarz ma prawo powstrzymać się od wykonania świadczeń zdrowotnych niezgodnych z jego sumieniem. Wyjątek od tej zasady dotyczy tylko sytuacji określonej w art. 30 ww. ustawy, czyli gdy zwłoka w udzieleniu pomocy mogłaby spowodować niebezpieczeństwo utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia.

Kozłowska przypomina, że skorzystanie z klauzuli sumienia rodzi po stronie lekarza konieczność dopełnienia ustawowych obowiązków, tzn. wskazania pacjentowi realnej możliwości uzyskania danego świadczenia u innego lekarza lub w innym zakładzie opieki zdrowotnej.

Lekarz ma także obowiązek odnotowania faktu powstrzymania się od wykonania świadczenia zdrowotnego niezgodnego z jego sumieniem w dokumentacji medycznej. Jeżeli wykonuje swój zawód na podstawie stosunku pracy lub w ramach służby, ma też obowiązek uprzedniego powiadomienia o tym na piśmie przełożonego.

– W przypadkach, gdy lekarz korzysta ze swojego ustawowego prawa, dopełniając wymienionych wyżej obowiązków, nie dochodzi do naruszenia ustawy i nie istnieją tym samym podstawy do podejmowania interwencji w takich sytuacjach przez Biuro Rzecznika Praw Pacjenta – zaznacza Barbara Kozłowska.

Maciej Hamankiewicz, prezes Naczelnej Rady Lekarskiej zaznacza, że lekarz-ginekolog ma prawo odmówić zaordynowania leku ze względu na konflikt ze swoim światopoglądem.

– Mówi o tym jasno kodeks etyki lekarskiej, polskie prawo, jak również prawo unijne. Lekarz odmawiający wypisania recepty na środki antykoncepcyjne nie popełnia absolutnie żadnego błędu - uważa Maciej Hamankiewicz. Dodaje, że lekarz, który odmawia wykonania usługi medycznej, w związku z tzw. klauzulą sumienia, powinien wskazać miejsce w którym pacjent może to świadczenie uzyskać.

Podobnego zdania jest prof. Bogdan Chazan, dyrektor Szpitala Ginekologiczno-Położniczego im. Św. Rodziny w Warszawie.

– Lekarz, pielęgniarka, czy położna, którzy ze względu na swoje przekonania, system wartości, nie chcą uczestniczyć w pewnych procedurach medycznych mają prawo odmówić ich wykonywania – stwierdził. Dodał, że może chodzić na przykład o zabieg ubezpłodnienia, aborcji, czy poradę dotyczącą antykoncepcji. Podkreślił, że w takim przypadku należy poinformować o tym swoich przełożonych.

– Lekarze w Polsce mają prawo do korzystania z klauzuli sumienia, ale jest wątpliwe, czy powinno to obejmować również kwestię przepisywania środków antykoncepcyjnych – uważa natomiast Wanda Nowicka szefowa Federacji na Rzecz Kobiet i Planowania Rodziny - organizacji promującej aborcję i antykoncepcję. 

Źródło: rynekzdrowia.pl